KADER

KADER-1 (9 Haziran 1978)

• Kadere îmanın diğer îman rükünlerine inanmanın bir neticesi olduğunun misallerle izahı,
• Kaderin ilim, kudret ve irâde açısından her şeyi Allah'a vermenin ifadesi olduğu,
• 'Kader' kelimesinin kökü ve anlamları,
• 'Kâinatta tesadüfe yer yoktur.' hakikati ve her şeyin bir plân ve proje içinde cereyân ettiğinin izâhı,
• Kaderin inancının günahlara bir mazeret olamayacağı,
• 'Sizi de yaptığınız şeyleri de yaratan Yüce Allah'tır.' (Sâffât, 37/96) âyetinin izâhı,
• İmâm Ebû Hanîfe Hazretleri'nin 'kader' konusunu tartışmaktan uzak durması,
• 'Kader' ve 'insan iradesi' arasında hiçbir uyumsuzluğun olmadığı,
• Kader ilim nev'indendir. İlim ma'lûma tâbidir. Ve 'İnsanların yapacakları fiilleri Allah (cc) ilmiyle bilir.' meselesinin izahı ve çarpıcı bir misal...
• 'Levh-i Mahfûz nedir?
• İnsan irâdesi, yani cüz'î irâde nedir?
• 'Herkes nîçin yaratılışsa, yaratıldığı şey istikâmetinde kolay bir hayat imkânı bulur.' hadisinin izâhı,

KADER-2 (16 Haziran 1978)

• 'Kader'in ilm-i ilâhinin bir ünvânı olması,
• Ehl-i Sünnet mezhebinin 'kader' anlayışı, Mu'tezile ve Cebriye mezheplerinin yanlışına düşürmemesi,
• Ruhlar âleminde Allah Teâlâ'nın 'Elestü bi Rabbiküm' suâline karşı beşerin 'Kâlû, belâ' demesi,
• 'Rabbinin Âdem evlatlarından, misak aldığını da düşünün: Rabbin onların bellerinden zürriyetlerini almış ve onların kendileri hakkında şahitliklerini isteyerek 'Ben sizin Rabbiniz değil miyim?' buyurunca onlar da 'Elbette!' diye ikrâr etmişlerdir.' (A'raf, 7/172) âyetinin izâhı,
• 'Her doğan insanın İslam fıtratı üzerine doğması, anne-babasının veya çevresinin onu başka bir inanışa ittiği' hadisinin izâhı,
• Allah Teâlâ'nın varlığına işâret eden bazı delillerin kısaca izâhı,
• 'Her kim kendini bilirse, Rabbini de bilir' kudsî sözünün izâhı,
• 'Şakî, annesinin karnında iken şakîdir. Saîd, annesinin karnında saîd olandır.' hadisinin yorumu,
• Allah Resûlü'nün hadîs-i şerîfte anlattığı, 'Hz.Âdem ve Hz. Mûsâ arasındaki 'ihticâc' meselesi,
• Hayır ve şerrin Allah'tan olduğunun izâhı,
• Cennetle müjdelenen Abdurrahmân ibn Avf'ın yaşadığı ve kaderin mevcudiyetini gösteren iki hadise,
• Kazâ ve kaderin mertebeleri,
• İnsanın arzuladığı şeyin neticesinin şer; arzulamadığı şeyin neticesinin de hayır olabileceğinin ispâtı,
• HUTBE
• Kâinatta insan irâdesini aşan bir takdirin olduğu,
• Kazâ ve kaderin Allah Teâlâ'nın takdîri olduğu, insanın buna teslîmiyet göstermesinin vazifesi olduğu,
• Sahabi Efendilerimizden Ebû Cendel'in teslimiyeti,
• Hudeybiye'ye Kur'ân'ın 'Yakın bir Fetih' demesi,

KADER-3 (23 Haziran 1978)

• Kazâ ve kader mertebelerinin izâhı,
• İlm-i ilâhî açısından kazâ ve kader,
• Meşîet (Allah'ın dilemesi) açısından kazâ ve kader,
• 'Şu kesindir ki Biz Zikir'den (Tevrat'tan) sonra Zebur'da da: 'Dünyaya salih kullarım varis olacaklar. Dünya onlara kalacak.' diye yazmışızdır.' (Enbiyâ, 21/105) âyetinin günümüze bakan yönüyle izâhı,
• 'Bir toplum kendinde olan durumu değiştirmedikçe, hiç şüphe yok ki, Allah da o toplumda olan hali değiştirmez.' (Ra'd, 13/11) âyetinin izâhı,
• Allah Teâlâ'nın her şeyi kaydettiğinin âyet ve hadislerle izâhı,
• Gelecekte yapılacak bir iş için mutlaka 'inşâllah' (Allah dilerse) demenin gerekliliği. Bu konuda Hz. Süleyman'ın (as) hayatından ibretâmiz bir misal,
• Meşîetin hayatın her sahasında cereyân ettiğinin izâhı,
• Meşîetin bazen ilâhî rahmet, bazen mağfiret, bazen de azâb istikâmetinde tecellî etmesi,
• 'Allah Teâlâ'nın dilemesi olmasa hiçbir şer tesir edemez.' hakikatinin Peygamber Efendimiz'in (sav) hayât-ı seniyyelerinden misallerle izahı,
• Kâinatta meşîet-i ilâhînin esas olduğunun izâhı,
• Hz. Mûsâ (as) ve Hz. İsmâil'in (as) meşîet-i ilâhiyeye teslîmiyetleri,
• 'Kalpler Allah Teâlâ'nın iki parmağı arasındadır.' hadisinin izâhı,
• Emr-i cebrî ve emr-i şer'î meselesi,
• Yaratma açısından kazâ ve kader,
• Allah Teâlâ fesâdı sevmez ve fesad çıkaranları ağır imtihanlara tâbî tutar meselesi,
• Herşeyde meşîet-i ilâhinin esas olduğu; küçük bir liyâkatın Allah Teâlâ'nın tevfîk ve inâyetine vesile olduğu anlatılıyor.

KADER-4 (4 Ağustos 1978)

• Kader açısından insana saadet ve huzuru lütfeden Allah Teâlâ olduğu ve insanın bunları elde etmek için sebeplere müracaat etmesi gerektiği,
• Allah Teâlâ'nın 'olmuş', 'olacak' her şeyi bilmesi,
• 'Kitâbet', meşîet' ve 'fiillerin yaratılması' meselelerinin hülâsası,
• Kader açısından 'istihâre duası',
• Allah Teâlâ'nın kötülüğü de, fuhşiyâtı da lütfuyla geri çevirmesi,
• Hz. Yusuf'un (as) Allah Teâlâ'nın lutfuyla gördüğü bürhân,
• Allah Teâlâ insana irâde, hayvanlara da sevk-i ilâhi vermiş olması,
• Karıncanın da, köpeğin de bir ümmet olduklarının hadîs-i şerîfle izahı,
• İnsanın hidâyete ermesi, tebliğ ve irşâd vesilesi ile olması,
• İnsan yakınlarının hidâyetini ne kadar arzu ederse etsin, gerçekte hidâyeti yaratanın Allah Teâlâ olduğu anlatılıyor.
• HUTBE
• Allah Teâlâ'nın her şeyin varlığını bir sebebe bağlamış olması,
• Hidâyet' ve 'dalâlet'in Allah Teâlâ'nın dilemesi ile olması,
• İnsan irâdesinin bir şart-ı âdi olması,
• Allah'ın rızâsını ve cenneti kazanmanın yolu her şeyin Allah Teâlâ yolunda verilmesinden geçtiği anlatılıyor.

KADER–5

• Cenâb-ı Hakk, bizim bu dünyada nasıl hareket edeceğimizi, O'nun emirlerine uyup uymayacağımızı bildiği halde bizi bu dünyada imtihana tabi tutuyor. Bu mevzuyu aydınlatır mısınız?
• Kaza ve kader değişir mi?
• 'Allah'ın her şeyi ezelde bilmesi ve öylece takdiri, kulun gelecekte irade ve ihtiyârını dilediği gibi kullanarak işlerini yapmasına engel değildir.' sözünü ve irade-i cüz'iyeyi açıklar mısınız?
• İnsanın dünyaya gönderilmesi cebrî midir, bu durum insanın sorumluluğunu kaldırır mı?
• İrâde-i külliye ve irâde-i cüziye nedir?
• 'Göklerin ve yerin hâkimiyeti Allah'ındır. O dilediğini yaratır. Dilediğine kız evlat, dilediğine erkek evlat verir, yahut kızlı oğlanlı olarak her iki cinsten karma yapar. Dilediğini de kısır bırakır. O her şeyi mükemmel bilir, dilediği her şeye kadirdir.' (Şûrâ 42/49 ) âyetinin izâhı?
• Tabii âfet esnasında ölen binlerce insanın eceli hepsine birden mi gelmiştir?
• Bir insanın ölümü Allah tarafından önceden bilindiğine göre birini öldüren kimse niçin yaptığından dolayı sorumlu tutuluyor?
• Allah Teâlâ bazı insanlara zenginlik, bazılarına da fakirlik takdir etmiş, fakir insanları sevmediği, zengin insanları sevdiği için mi böyle bir takdirde bulunmuştur?